Türkiye’nin ürün ihracatı 2025 yılında bir önceki yıla göre yüzde 4,5 artarak 273,4 milyar dolara ulaşırken, toplam mal ve hizmet ihracatı 396,5 milyar dolar seviyesine çıktı. Aralık ayında en yüksek ihracat hacmi ise 10 milyar doların üzerinde bir değerle Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştirildi.
2026’da mali yükümlülük dönemi başladı
2026 yılıyla birlikte AB Yeşil Mutabakatı kapsamında uygulanan Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) mali yükümlülük dönemi başladı. Bu kapsamda AB’ye ihraç edilen demir-çelik, çimento, gübre, alüminyum, elektrik ve hidrojen gibi ürünlerde karbon yoğunluğuna dayalı vergilendirme uygulanacak.
TÜSİAD analizlerine göre, SKDM’ye uyum sağlanmaması halinde Türk ihracatçılarının karşı karşıya kalabileceği karbon maliyeti yıllık 1,8 milyar euroya kadar ulaşabilecek.
Dijital karbon yönetimi zorunlu hale geliyor
Yeni dönemde şirketlerin yalnızca üretim kaynaklı emisyonlarını değil, enerji tüketimi ve tedarik zincirinden gelen dolaylı emisyonları da raporlaması gerekiyor.
IAS CAO’su Nuri Aycan, sürdürülebilirliğin artık doğrudan finansal bir metrik haline geldiğini belirterek, karbon emisyonlarının dijital ve denetlenebilir sistemlerle yönetilmesinin ihracatçılar için rekabet avantajı sağlayacağını ifade etti.
Aycan’a göre Canias ERP’nin Kurumsal Sürdürülebilirlik Yönetimi (ESM) modülü, karbon verilerini fatura ve operasyon kayıtlarıyla entegre ederek şirketlerin karbon ayak izini gerçek zamanlı takip etmesine ve Avrupa pazarındaki uyum süreçlerini kolaylaştırmasına imkân tanıyor.
KUTU... KUTU... KUTU...
SKDM Nedir?
SKDM (Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması), Avrupa Birliği’nin ithal ürünlerde karbon emisyonuna göre vergi uyguladığı yeni ticaret sistemidir.
Amaç, yüksek karbon salımıyla üretilen ürünlerin AB pazarına düşük maliyetle girmesini engellemek ve düşük karbonlu üretimi teşvik etmektir.
Hangi sektörleri kapsıyor?
AB’ye ihracatta ilk etapta şu sektörler kapsama alındı:
• Demir – çelik
• Çimento
• Gübre
• Alüminyum
• Elektrik
• Hidrojen
Ne zaman başladı?
-
2023–2025: Geçiş dönemi (raporlama zorunluluğu)
-
1 Ocak 2026: Karbon maliyetinin uygulanmaya başladığı dönem
İhracatçı için ne anlama geliyor?
AB’ye ihracat yapan şirketler artık:
✔ Ürünlerinin karbon ayak izini ölçmek
✔ Emisyon verilerini raporlamak
✔ Karbon maliyetini finansal bir kalem olarak yönetmek zorunda.