ÖZEL HABER / Erkan YILMAZ

Trafik Kazalarını Önleme Derneği’nin (TTKÖD) “Otobüs Kazaları Neden Önlenemiyor?” çalıştayı, 17 Kasım’da İstanbul’da Elite Dragos Hotel’de düzenlendi. Çalıştayın açılışını TTKÖD Genel Başkanı Onur Orhon yaptı. İlk oturumu Dr. Muammer Kantarcı, ikinci oturumu Doç. Dr. Kemal Karayormuk yönetti.

Hanehalkı bütçesinin dörtte biri ulaştırmaya gidiyor
Hanehalkı bütçesinin dörtte biri ulaştırmaya gidiyor
İçeriği Görüntüle

İlk oturumda TTKÖD Genel Sekreteri Yeşim Ayöz trafik istatistiklerini, TTKÖD Genel Başkan Vekili Alpay Lök fren ve lastik kaynaklı riskleri, TTKÖD Danışma Meclisi Başkanı Bilal Yeşil hız ve sürücü yorgunluğunu, TTKÖD Yönetim Kurulu Üyesi Çetin Aktaş sürücü güvenliği ve otogar denetimlerini ele aldı. İkinci oturumda TTKÖD Üyesi ve TMMOB Makina Mühendisleri Odası Motorlu Araçlar Komisyonu Üyesi Ümit Çevik mevzuat ve araç muayenelerini, TTKÖD Üyesi ve adli bilirkişi Bahattin Kılıçaslan ise otobüs yangınlarını değerlendirdi.

Onur Orhon — “Artık haklı çıkmak istemiyoruz”

Onur Orhon, derneğin takibine göre yılın ilk altı ayında otobüs kazalarında 58 kişinin hayatını kaybettiğini, 429 kişinin yaralandığını söyledi. İlk dokuz ayda can kaybının 108’e, yaralı sayısının 1.353’e çıktığını belirten Orhon, derneğin 2022’den bu yana uyarılarda bulunduğunu hatırlattı. Orhon, “Artık üzülmekten yorulduk ve haklı çıkmak istemiyoruz” diyerek yetkililere ve sektöre önlem çağrısında bulundu.

Yeşim Ayöz — Kemer takmayan yolcu için koltuk sigortası devreye girmesin

Yeşim Ayöz, 2025’te trafikte 6 bin 35 kişinin hayatını kaybettiğini, 403 bin 937 kişinin yaralandığını aktardı. Can kaybı istatistiklerinde çarpışmayı izleyen 30 günün esas alındığını belirtti. Kırmızı ışık ihlali ve aşırı hız gibi önlenebilir ihlallerin yol açtığı olayların “trafik çarpışması” olarak adlandırılmasını isteyen Ayöz, caydırıcı yaptırımlara dikkat çekti. Kemer kullanımını artırmak için şehirlerarası otobüslerde kemer takmayan yolcunun koltuk sigortasından yararlanamamasını önerdi.

Alpay Lök — Fren, far ve lastik yol kenarında da denetlenmeli

Alpay Lök, muayenelerde fren testlerinin yetersiz kaldığını belirtti. Acil frenleme ve şerit takip sistemlerinin yanı sıra devre dışı bırakılabilen ABS ve ESP’nin çalışıp çalışmadığının muayenede kontrol edilmesini istedi. Yol kenarı denetimlerine fren, far ve lastik testlerinin eklenmesini öneren Lök, kış lastiğinde 3PMSF işaretine dikkat çekti. Kış lastiği uygulamasının çekici ve römorkların tüm dingillerini kapsamasını, ağır taşıtlara da Almanya’daki gibi periyodik muayene dışında ek güvenlik kontrolü yapılmasını istedi.

Bilal Yeşil — Son 28 günlük çalışma kayıtları incelenmeli

Bilal Yeşil, hızın yol ve hava şartlarına göre ayarlanmasını istedi. Takografa müdahalenin hız sınırlayıcı ve çarpışma önleme sistemlerini aksatabileceğini belirten Yeşil, ağır kazalarda son 28 günlük çalışma kayıtlarının ve son yedi günlük ayrıntılı hız verilerinin incelenmesini önerdi. Emniyet şeridinde durmanın arkadan çarpma riskini artırdığına dikkat çekerek güvenli park ve dinlenme alanları kurulmasını, çalışma ve dinlenme mevzuatının güncellenmesini, mobil elektronik yol denetiminin ve sürücü eğitiminin yaygınlaştırılmasını istedi.

Çetin Aktaş — Otogarlarda takograf analiz yazılımı kullanılmalı

Çetin Aktaş, otogar çıkışında alınan kâğıt çıktılarla sürücülerin çalışma ve dinlenme geçmişinin incelenemediğini söyledi. Çift kart kullanımı gibi usulsüzlüklerin tespiti için dijital takograf verilerinin analiz yazılımıyla denetlenmesini istedi. Sürücü açığına rağmen oryantasyon, takograf ve kaza önleme eğitimlerinin eksiksiz uygulanması gerektiğini vurguladı.

Ümit Çevik — Yolcu taşıyan araçlarda ara kontrol yapılmalı

Ümit Çevik, muayene sisteminin AB standartlarına ve yeni araç teknolojilerine göre güncellenmesini istedi. Elektronik teşhis altyapısının güçlendirilmesini, sürücü destek sistemleri ve emisyon donanımlarının muayenede kontrol edilmesini önerdi. M2 ve M3 sınıfı yolcu araçları ile yüksek kilometre yapan ticari araçlara altı ayda bir veya daha sık ara kontrol yapılmasının değerlendirilmesini istedi. Filo mühendislerinin bakım ve onarımdan sefere çıkış onayına kadar sorumluluk üstlenebileceğini belirtti.

Bahattin Kılıçaslan — Söndürme sistemi çalışmayan araç trafikten men edilmeli

Bahattin Kılıçaslan, sunduğu verilere göre araç yangınlarının yüzde 75’inin motor bölümünde başladığını, bir filoda otomatik söndürme tüplerinin yüzde 90’ını boş bulduklarını aktardı. Zorunlu yangın algılama veya söndürme sistemi çalışmayan araçların emniyetsiz sayılarak trafikten men edilmesini, acil tahliyenin personele ve yolculara anlatılmasını istedi. Ağır otobüs kazaları ve yangınların bağımsız ekiplerce incelenmesini, raporların ortak bir veri havuzunda toplanmasını önerdi.

Musa Çaktır- Otobüste kargo taşımıyoruz

Musa Çaktır, otobüs kazalarının ele alındığı çalıştayda yolcu eşyasının kargo olarak değerlendirilmesine karşı çıktı. “Biz emanet taşıyoruz. Öğrencilerin eşyasını taşıyoruz, yolcunun eşyasını taşıyoruz” diyen TOFED Genel Başkan Yardımcısı, bagaj kapasitesinin denetlendiğini ve kargo tespitinde ceza uygulandığını söyledi. Otogar çıkışında takograf kayıtlarının incelendiğini, belirgin ihlal varsa araca çıkış verilmediğini belirtti.

Çalıştaya kimler katıldı?

Çalıştaya İETT İşletme Planlama Müdürü Osman Adıgüzel, TŞOF'tan Koordinatör Enver Yeniçeri, İstanbul Özel Halk Otobüsleri Esnaf Odası Başkanı Av. Erhan Güneş, İstanbul Rehberler Odası Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Noyan, Otomotiv Sanayii Derneği Otomotiv Teknolojileri ve Tedarik Ekosistemi Koordinatörü Aziz Bora Pekiçten ve Özulaş Toplutaşım A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Sedat Şahin katıldı.

Tüm Özel Halk Otobüsleri Birliği Derneğinden Göksel Ovacık, TOFED Başkan Yardımcısı Musa Çaktır, Anadolu Isuzu Kilit Müşteri Yöneticisi Ferhat Sancaklı, MAN Türkiye A.Ş.’den Yakup Ulusoy ve Mercedes-Benz Türk Satış Sonrası Hizmetler Otobüs Pazarlama Grup Müdürü Kıvanç Aydilek de çalıştayda yer aldı.

Otokar’dan Ticari Araçlar Homologasyon Takım Üyesi, Ersin Alkan ve Otokar Ticari Araçlar İş Geliştirme ve Ürün Yönetimi Takım Üyesi Güntaç İsfendiyar, İBB Trafik Müdürlüğünden Volkan Çiçek, sigorta eksperi Tamer Topal ve 3E Danışmanlık Kurucusu Rüçhan Derici de çalıştaya katıldı.