Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) tarafından hazırlanan “2026 İstatistiklerle Yaşlılar” çalışması, Türkiye’nin giderek yaşlanan nüfus yapısını ortaya koydu. 2025 yılı verilerine göre 65 yaş ve üzerindeki nüfus 9 milyon 583 bin 59 kişiye ulaşırken, yaşlıların toplam nüfus içindeki oranı yüzde 11,1 olarak gerçekleşti.
Yaşlı nüfusun yüzde 62,9’unu 65-74 yaş grubundakiler, yüzde 29,3’ünü 75-84 yaş grubundakiler, yüzde 7,8’ini ise 85 yaş ve üzerindekiler oluşturdu.
2060 yılında her dört kişiden biri yaşlı olacak
TÜİK’in nüfus projeksiyonlarına göre yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki payının 2030 yılında yüzde 13,5’e, 2040 yılında yüzde 17,9’a, 2060 yılında yüzde 27’ye, 2080 yılında yüzde 33,4’e ve 2100 yılında yüzde 33,6’ya ulaşması bekleniyor. Bu tablo, önümüzdeki yıllarda yaşlıların sağlık, sosyal hizmetler ve ulaşım ihtiyaçlarının daha fazla önem kazanacağına işaret ediyor.
1 milyon 836 bin yaşlı tek başına yaşıyor
Türkiye’deki hanelerin yüzde 26,1’inde en az bir yaşlı birey bulunuyor. En az bir yaşlı ferdin yaşadığı 7 milyon 46 bin 560 hanenin 1 milyon 836 bin 496’sını tek başına yaşayan yaşlıların bulunduğu haneler oluşturuyor. Tek başına yaşayan yaşlıların yüzde 73,5’i kadınlardan, yüzde 26,5’i erkeklerden oluşuyor.
65 yaş ve üzerindeki bireylerin yüzde 37,9’u en az bir çocuğuyla aynı adreste yaşarken, tek başına yaşayan yaşlıların yüzde 14,3’ünün aynı ilde ikamet eden çocuğu bulunmuyor.
Yaşlı nüfus oranı en yüksek il Sinop
Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki payının en yüksek olduğu il yüzde 21,7 ile Sinop oldu. Sinop’u yüzde 21,1 ile Kastamonu ve yüzde 20 ile Giresun izledi. Yaşlı nüfus oranının en düşük olduğu iller ise yüzde 3,8 ile Şırnak, yüzde 4,5 ile Şanlıurfa ve yüzde 4,7 ile Hakkari olarak sıralandı.
Yaşlıların yüzde 22,8’i yoksulluk riski altında
Araştırmaya göre yaşlı nüfusun yüzde 22,8’i yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunuyor. Bu oran kadınlarda yüzde 23,6, erkeklerde yüzde 21,8 olarak gerçekleşti.
Yaşlı nüfusun işgücüne katılma oranı ise yüzde 12,9 oldu. Çalışan yaşlıların yüzde 55,3’ü tarım, yüzde 33,5’i hizmet, yüzde 8,1’i sanayi ve yüzde 3,1’i inşaat sektöründe istihdam ediliyor.
Beklenen yaşam süresi 78,5 yıl
Türkiye’de doğuşta beklenen yaşam süresi 78,5 yıl olarak hesaplandı. Bu süre kadınlarda 81,1 yıl, erkeklerde 75,9 yıl oldu. 65 yaşına ulaşan bir kişinin ortalama 18,4 yıl daha yaşaması bekleniyor. Bu süre kadınlarda 20 yıl, erkeklerde 16,7 yıl olarak hesaplandı.
Ulaşımda yaşlı nüfusun ihtiyaçları öne çıkıyor
Türkiye’de yaşlı nüfusun artması, şehir içi ve şehirlerarası yolcu taşımacılığında da yeni ihtiyaçları gündeme getiriyor.
Özellikle toplu taşıma araçlarına erişim, alçak tabanlı otobüsler, durak ve terminallerin fiziksel koşulları, araçlara güvenli iniş ve biniş ile yaşlı yolcuların seyahat konforu daha fazla önem kazanıyor.
Şehirlerarası otobüs taşımacılığında da terminal erişimi, bagaj hizmetleri, dinlenme tesislerinin koşulları ve yolculuk sırasında sunulan hizmetlerin yaşlı yolcuların ihtiyaçlarına uygun olması önem taşıyor.
TÜİK’in 2060 yılı için öngördüğü yüzde 27’lik yaşlı nüfus oranı, ulaşım altyapısının ve yolcu taşımacılığı hizmetlerinin uzun vadeli planlanmasında demografik değişimin dikkate alınması gerektiğini gösteriyor.
